Miasto	Początek (I kontakt)	Maksimum	Koniec (IV kontakt)	Kąt pozycyjny I-go kontaktu
Wrocław	11h49m48s	12h52m04s	13h54m29s	214º.1
Szczecin	11h53m06s	12h51m17s	13h49m44s	210º.2
Lublin	11h53m32s	12h58m31s	14h03m03s	213º.3
Białystok	11h57m06s	13h00m25s	14h03m13s	210º.5
Łódź	11h52m34s	12h55m28s	13h58m14s	212º.8

  Najtrudniejszy do zaobserwowania jest pierwszy kontakt, gdy niewidoczna na tle nieba ciemna tarcza Księżyca po raz pierwszy styka się z jasną tarczą Słońca. Aby mieć szansę zaobserwować ten kontakt, warto z góry wiedzieć, w którym miejscu obwodu tarczy słonecznej dotknie jej tarcza Księżyca. Kąt pozycyjny pierwszego kontaktu, to kąt pomiędzy kierunkami od środka tarczy Słońca ku zenitowi (czyli pionowo w górę) i kierunkiem ku Księżycowi, liczony przeciwnie do ruchu wskazówek zegara. Tabelka podaje te kąty dla kilku miast w Polsce.

   Do pasa całkowitego zaćmienia Słońca zorganizowano kilkadziesiąt obserwacyjnych ekspedycji naukowych. Do Libii udała się brytyjsko-polska (dokładniej – brytyjsko-wrocławska) ekspedycja, kierowana przez profesora Kena Phillipsa z Rutheford Appleton Laboratory w Wielkiej Brytanii i prof. UWr dr hab. Pawła Rudawego z Instytutu Astronomicznego Uniwersytetu Wrocławskiego.

Prof. Ken Phillips i prof. UWr dr hab. Paweł Rudawy podczas testowania sprzętu obserwacyjnego na całkowite zaćmienie Słońca.

METODY OBSERWACJI

   Dla większości obserwatorów, a szczególnie dla wszystkich, którzy nie są szczególnie doświadczonymi astronomami-amatorami, jedyną BEZPIECZNĄ metodą wizualnych obserwacji zaćmienia Słońca jest rzutowanie obrazu tarczy Słońca na ekran lub zastosowanie atestowanego filtru redukującego poziom natężenia światła słonecznego w całym zakresie widma (również UV oraz IR !!!) do dopuszczalnego poziomu.

Na stronie www://helio.astro.uni.wroc.pl/helio_metprojekc.html znajduje się szczegółowy opis prowadzenia obserwacji Słońca prostą i całkowicie bezpieczną metodą projekcji obrazu na ekran. Metoda ta umożliwia obserwacje obrazu tarczy słonecznej jednocześnie wielu obserwatorom, dzięki czemu nadaje się doskonale do stosowania w czasie pokazów dla licznych grup osób, na przykład w szkołach. Projekcja obrazu Słońca stosowana była przez wielu znakomitych astronomów, między innymi przez Christophera Scheinera i Jana Heweliusza.

Skrócony opis metody (dla niecierpliwych):
Lunetę należy ustawić w taki sposób, by jej obiektyw (czyli większa soczewka) był zwrócony ku Słońcu, a okular (mała soczewka) w kierunku przeciwnym. Teraz, wykonując jedynie delikatne ruchy, należy tak skorygować położenie lunety, by obiektyw był skierowany dokładnie ku Słońcu. W żadnym wypadku jednak nie należy przy tym patrzeć przez okular, gdyż grozi to utratą wzroku. Korekcję położenia lunety wolno przeprowadzać wyłącznie metodą "prób i błędów" tak długo, aż światło wpadające do niej przez obiektyw będzie wychodziło przez okular. Teraz pozostaje jeszcze do wykonania prosta operacja: promienie świetlne przechodzące przez lunetę należy zogniskować na arkuszu papieru trzymanym prostopadle do osi wiązki światła. Prawdopodobnie początkowo obraz na kartce będzie bardzo nieostry i nie da się na nim dostrzec żadnych szczegółów. Zmieniając odległość między lunetą a papierem oraz zmieniając ustawienie ostrości okularu lunety można uzyskać ostry, okrągły obraz tarczy Słońca, którego jasność nieco spada ku brzegom.

BEZPIECZEŃSTWO

UWAGA: Podczas prowadzenia obserwacji Słońca należy stale pamiętać, że wszystkie obserwacje są potencjalnie NIEBEZPIECZNE! Należy stale stosować nadzwyczajne środki ostrożności w celu uniknięcia trwałej utraty wzroku! Obserwatorzy zjawisk słonecznych widocznych na jego tarczy muszą stale stosować się do ogólnych zasad bezpieczeństwa podanych na tej stronie.

 

PAMIĘTAJ:

NIGDY NIE PATRZ WPROST W SŁOŃCE BEZ ODPOWIEDNIEJ OCHRONY OCZU - MOŻESZ OŚLEPNĄĆ W CIĄGU KILKU SEKUND!

JEŻELI NIE JESTEŚ PROFESJONALNYM OBSERWATOREM SŁOŃCA, OBSERWUJ JE WYŁĄCZNIE METODĄ PROJEKCYJNĄ CZYLI RZUTUJĄC OBRAZ SŁOŃCA NA EKRAN LUB UZYWAJĄC ATESTOWANEGO FILTRU REDUKUJĄCEGO POZIOM NATĘŻENIA SWIATŁA SŁONECZNEGO W CAŁYM ZAKRESIE WIDMA (RÓWNIEŻ UV ORAZ IR) DO DOPUSZCZALNEGO POZIOMU.

NIGDY NIE OBSERWUJ BEZPOŚREDNIO SŁOŃCA PRZEZ TELESKOP, LORNETKĘ LUB INNY INSTRUMENT OPTYCZNY, NAWET JEŚLI SĄ ONE WYPOSAŻONE W JAKIŚ FILTR. TAKIE OBSERWACJE MOGĄ ROBIĆ TYLKO DOŚWIADCZENI ASTRONOMOWIE POSIADAJĄCY ODPOWIEDNI SPRZĘT.

NAWET JEŚLI JESTEŚ WYTRAWNYM OBSERWATOREM SŁOŃCA I STOSUJESZ FILTRY, ZAWSZE UPEWNIJ SIĘ , ŻE DO OCHRONY SWYCH OCZU UŻYWASZ WŁAŚCIWYCH FILTRÓW OPTYCZNYCH.

 

Każda osoba obserwująca Słońce robi to wyłącznie na własną odpowiedzialność. Autorzy strony nie ponoszą odpowiedzialności za żadne skutki jakichkolwiek działań podejmowanych przez kogokolwiek w związku z obserwacjami Słońca bądź zjawisk na jego tarczy.

---